Môi trường nghiên cứu khoa học vốn được xem là nơi đề cao tri thức, sự hợp tác và tính chuyên nghiệp. Thế nhưng tại Đại học Wisconsin ở Mỹ, một vụ án nghiêm trọng liên quan tới âm mưu đầu độc đồng nghiệp lại đang khiến dư luận nước này bàng hoàng.
Nhân vật trung tâm của vụ việc là Makoto Kuroda, 41 tuổi, nhân viên làm việc tại Viện Nghiên cứu Cúm ở thành phố Madison. Người đàn ông này hiện phải đối mặt với hàng loạt cáo buộc hình sự sau khi thừa nhận đã cố tình bỏ hóa chất độc vào chai nước và giày của một đồng nghiệp cùng phòng thí nghiệm.
Makoto Kuroda, một nhân viên phòng thí nghiệm 41 tuổi tại Đại học Wisconsin, đã bị buộc tội cố ý đầu độc đồng nghiệp của mình là TM.
Theo hồ sơ điều tra, Kuroda và nạn nhân, được xác định bằng tên viết tắt TM, quen biết nhau từ năm 2017. Hai người từng có mối quan hệ khá thân thiết và đã làm việc cùng nhau trong khoảng 5 năm tại viện nghiên cứu thuộc Đại học Wisconsin.
Tuy nhiên, mối quan hệ này dần xấu đi theo thời gian. Các tài liệu từ cảnh sát cho thấy Kuroda ngày càng bất mãn với TM, đặc biệt sau khi đồng nghiệp này được thăng chức. Nghi phạm cho rằng TM không xứng đáng nhận được vị trí mới và sự khó chịu tích tụ trong thời gian dài cuối cùng dẫn tới hành động cực đoan.
Sự việc bắt đầu bị phát hiện vào ngày 4/4 khi TM uống thử một ngụm nước từ chai nước cá nhân đặt trên bàn làm việc. Theo lời khai, chai nước này đã được mở sẵn và để trong phòng thí nghiệm vài ngày.
Ngay khi vừa uống, TM lập tức cảm nhận vị lạ bất thường và nhanh chóng nhổ nước ra ngoài. Một đồng nghiệp khác sau đó kiểm tra và xác nhận chai nước phát ra mùi khó chịu giống hóa chất.
Ban đầu, sự việc chưa lập tức được xác định là hành vi đầu độc. Tuy nhiên, vài ngày sau, TM tiếp tục nhận thấy đôi giày sử dụng trong phòng thí nghiệm phát ra mùi hóa chất rất nồng. Lo ngại có điều bất thường, anh quyết định báo cảnh sát để điều tra.
Kết quả kiểm tra mẫu từ chai nước và đôi giày nhanh chóng khiến vụ việc trở nên nghiêm trọng hơn rất nhiều. Các chuyên gia pháp y xác nhận sự hiện diện của chloroform, một hợp chất hóa học có độc tính cao. Theo báo cáo, nồng độ chất này lớn tới mức các que thử thông thường không thể đưa ra chỉ số chính xác.
Không lâu sau đó, Makoto Kuroda đã tự thừa nhận hành vi của mình với chính TM cũng như một giáo sư trong trường đại học.
Nguyên nhân sâu xa của hành động này bắt nguồn từ sự đố kỵ khi nạn nhân được thăng chức, cộng hưởng với những mâu thuẫn lặt vặt tích tụ lâu ngày trong quá trình làm việc chung.
Theo lời khai với cơ quan điều tra, Kuroda lấy paraformaldehyde pha với Trizol từ tủ lạnh lưu trữ hóa chất của nơi làm việc rồi nhỏ hỗn hợp này vào chai nước và giày của đồng nghiệp.
Người đàn ông 41 tuổi khai rằng ông ta muốn khiến TM bị phát ban ở chân thông qua hóa chất trong giày, đồng thời hy vọng chất độc trong chai nước sẽ khiến nạn nhân bị ốm.
Điều gây chú ý đặc biệt là nghi phạm còn thừa nhận đã sử dụng ChatGPT để tìm hiểu lượng hóa chất cần thiết nhằm đạt được mục đích.
Thông tin này ngay lập tức làm dấy lên làn sóng tranh luận lớn trên mạng xã hội Mỹ. Nhiều người lo ngại về khả năng công nghệ trí tuệ nhân tạo có thể bị lạm dụng cho những mục đích nguy hiểm nếu rơi vào tay người có ý đồ xấu.
Tuy nhiên, các chuyên gia công nghệ cũng nhấn mạnh rằng AI chỉ là công cụ cung cấp thông tin và bản thân công nghệ không phải nguyên nhân trực tiếp dẫn tới hành vi phạm tội. Quyết định hành động vẫn hoàn toàn phụ thuộc vào con người sử dụng.
Trong hồ sơ điều tra, cảnh sát cho biết Kuroda nhiều lần thể hiện sự oán giận với đồng nghiệp. Ông ta được cho là từng nói muốn TM “cảm thấy tồi tệ”, đồng thời cho rằng “người xấu thì sẽ gặp chuyện xấu”.
Ngoài lý do liên quan tới thăng chức, nghi phạm còn khai rằng bản thân khó chịu vì TM không tuân thủ đầy đủ quy định an toàn trong phòng thí nghiệm như mặc áo blouse và kính bảo hộ. Tuy nhiên, các nhà điều tra nhận định động cơ chính vẫn xuất phát từ sự bất mãn cá nhân kéo dài.
Vụ việc hiện đang khiến cộng đồng học thuật tại Mỹ chấn động bởi nó xảy ra ngay trong môi trường nghiên cứu khoa học, nơi các tiêu chuẩn về đạo đức và an toàn vốn được đặt lên hàng đầu.
Nhiều chuyên gia cũng cảnh báo rằng áp lực cạnh tranh trong giới học thuật và nghiên cứu khoa học đang ngày càng lớn. Các vấn đề liên quan tới thăng chức, tài trợ nghiên cứu hay vị trí chuyên môn đôi khi có thể tạo ra những mâu thuẫn âm ỉ kéo dài giữa các đồng nghiệp.
Dù vậy, rất hiếm trường hợp những xung đột này leo thang thành hành vi phạm tội nghiêm trọng như vụ của Makoto Kuroda.
Hiện nghi phạm đã bị truy tố với các tội danh gây nguy hiểm cho người khác một cách liều lĩnh và can thiệp vào sản phẩm sinh hoạt với mục đích gây hại tới sức khỏe con người. Nếu bị kết án, người đàn ông này có thể phải đối mặt với mức án rất nặng theo luật pháp Mỹ.
Trong khi đó, vụ việc tiếp tục được điều tra để xác định đầy đủ mức độ nguy hiểm của lượng hóa chất mà Kuroda đã sử dụng cũng như liệu còn hành vi nào khác chưa được phát hiện hay không.
Chịu trách nhiệm nội dung
